Potreba za organizovanjem u sportu
S obzirom da sport predstavlja tipičan primer organizovanja pojedinaca u grupe radi ostvarivanja pojedinačnih interesa i ciljeva, postavlja se osnovno pitanje: "Zašto se ljudi (pojedinci) u sportu organizuju među sobom, s obzirom da gotovo svoje svoje potrebe mogu zadovoljiti i samostalno?"

Najjednostavniji odgovor na ovo pitanje bio bi da se međusobnim organizovanjem, ljudima odnosno pojedincima, omogućava obavljanje određenih poslova neophodnih za ostvarivanje postavljenih ciljeva, koje oni kao organizovana grupa mogu lakše i efikasnije da ostvare.

U odnosu na skromne i uske mogućnosti pojedinaca, kao jedinki, organizacija pruža veće, šire i kvalitetnije šanse realizovanja pojedinačnih i grupnih interesa i ciljeva. Odnosno, međusobnim organizovanjem u okviru sportske organizacije, kao organizovane grupe, pojedinci mogu "povećati" svoje sopstvene sposobnosti, ali i ostvariti svoje potrebe i ciljeve, bolje i sigurnije nego što to mogu učiniti pojedinačno.


Pojam organizovanja u sportu?
Za razliku od organizacije koja predstavlja institucionalizovani oblik usmeravanja i koordinacije odnosa ljudi i aktivnosti, a koji su usmereni na ostvarivanje ciljeva, organizovanje u sportu se ostvaruje putem definisanja organizacione strukture i uspostavljanja funkcija i procesa u samoj organizaciji.

Organizovanje je proces analize delatnosti, odluka, rešenja i odnosa radi: identifikacije rada i njegove podele na različite vidove i funkcije kojima se može upravljati; grupisanje funkcija i delova celine u jedinstvenu organizacionu strukturu; izbora kadrova za upravljanje organizacijskim funkcijama, delovima celine i samom celinom organizacije. - Piter Draker.

Organizovanje u suštini predstavlja proces definisanja posla koji treba obaviti i proces stvaranja strukture potrebne za uspešno ostvarivanje sportsko-poslovnih i drugih zadataka a kojima se realizuju ciljevi sportske organizacije, odnosno proces podele rada u sportskoj organizaciji na pojedinačne zadatke i grupe međuzavisnih zadataka, kojima menadžeri određuju odgovornost u okviru pojedinih zadataka i grupa kao i njihove međusobne odnose (L. Bittel).

Ovo praktična znači da se pojam organizovanja može shvatiti kao: proces u smislu koordinacije ljudi i/ili grupe ljudi, objedinjenih radi postizanja zajedničkih ciljeva; stvaranje organizacione strukture (uspostavljanje odnosa, komunikacije, koordinacije) između ljudi; i sl. Dok se pojam organizacije može shvatiti kao: forma ili institucionalni okvir, koji je ujedno rezultat procesa organizovanja, a koji objedinjuje ljude i/ili grupe u organizovanu strukturu, kao što su npr. sportski klubovi, društva, savezi, asocijacije i drugi oblici organizovanja svojstveni sportu.


Tipovi organizovanja u sportu?
Sve organizacije uglavnom su formirane tako da okupe ljude u jednu socijalnu zajednicu koja stremi ka određenom cilju. Teorijski gledano, sportska organizacija je kao i svaka druga organizacija utemeljena na strukturi, funkcijama i procesima u njoj, tako da funkcionisanje organizacije koja teži ostvarenju svojih ciljeva, podrazumeva da ona to čini pod određenim uslovima, pravilima, zakonitostima i po određenim procedurama.

Međutim u stvarnosti  sportske organizacije se, po prirodi udruživanja, sadržini aktivnosti i načinu postizanja postavljenih ciljeva, znatno razlikuju. Tako se npr. organizacije među sobom mogu razlikovati prema ciljevima, nameni, veličini, delatnosti, području delovanja, i sl.

Budući da jedan tip organizacione strukture ne može da zadovolji potrebe širokog kruga sportskih organizacija, u kojima su prisutni različiti faktori, koji pak na različite načine određuju tipove sportske organizacije, identifikovano je pet osnovnih tipova organizacionih struktura koji se najčešće sreću u sportskoj praksi:

  • Prosta organizaciona struktura;
  • Funkcionalna organizaciona struktura (koja je i najzastupljenija u sportu);
  • Diviziona organizaciona struktura;
  • Kombinovana organizaciona struktura;
  • Matrična organizaciona struktura.
* Četiri najčešća oblika organizovanja sportskih organizacija izvedenih na osnovu svetskih iskustava su:  Sportske sekcije; Sportski klubovi; Sportske asocijacije (višeg i nižeg nivoa - sportski savezi); Strukovne sportske organizacije (sudijske, trenerske, i sl.).

Kao i tri osnovna oblika organizovanja unutar organizacije:

  • Organizovanje prema nivoima (hijerarhijski ili lanac komandovanja);
  • Organizovanje prema funkciji (sistematizacija poslova i radnih zadataka);
  • Organizovanje prema veštinama (stepen radne specijalizacije).
Da bi se u punoj meri ostvarili efekti organizovanja, menažeri moraju struktuirati organizaciju na osnovu odgovarajućih parametara i kriterijuma. Pored toga moraju definisati sve poslove i zadatke koji se obavljaju ili koji će se obavljati u sportskoj organizaciji. Potrebno je zatim utvrditi hijerarhijske nadležnosti i locirati autoritet i odgovornost menadžerskog i nemenadžerskog osoblja. Na kraju, treba uspostaviti vertikalne i horizontalne komunikacione (informatičke) kanale, neophodne za uspešnu koordinaciju između delova sa celinom sportske organizacije.


Značaj i prednosti organizovanja u sportu?
S obzirom da organizacija pruža veće i kvalitetnije šanse realizovanja pojedinačnih i grupnih ciljeva i interesa, u odnosu na skromne mogućnosti pojedinaca, uspostavljanjem lanca komandovanja  i delegiranjem ovlašćenja unutar organizacije nastoji se da se obezbedi jedinstvo rukovođenja, hijerarhija autoriteta, kao i odgovornost i poverenje među saradnicima, čime se, kako se pokazalo u praksi, postiže viši nivo produktivnosti, odnosno lakše ostvarivanje ciljeva.

Međutim da bi se došlo do efikasne, cilljno usmerene i efektivne organizacije potrebno je sprovesti odgovarajuće organizaciono strukturiranje, koje pak predstavlja formalno oblikovanje uzajamnih dejstava, aktivnosti i poslova, kao i koordinaciju usmerenu na povezivanje poslova i zadataka pojedinaca i grupa koji se nalaze na različitim pozicijama u organizaciji.

Imajući ovo u vidu sportska organizacija u svojoj funkiconalnoj strukturi treba da bude izgrađena od određenog broja podsistema u zavisnosti od karaktera, veličine, usmerenosti i misije sportske organizacije. kako bi postala dovoljno odgovorna, komunikativna i efkasna za realizaciju organizacijskih ciljeva.


Kako motivisati ljude (pojedince) da se organizuju (udruže)?  
Motiv (zajednički cilj ili više njih) sam po sebi nije dovoljan da bi se pojedinci udružili i obrazovali neku sportsku organizaciju, odnosno da bi se nekoj već postojećoj organizaciji pojedinci najpre priključili a potom kroz svoje aktivno učešće u njoj i ostvarivali svoje sportske i druge interese, potrebe i ciljeve.

Imajući u vidu ovu činjenicu, i naravno sportsku praksu, identifikovano je pet osnovnih faktora koji se smatraju dominantnim u procesu fomiranja, definisanja i delovanja sportskih organizacija, koji ujedno predstavljaju objedinjene elemente upravljanja, a koji pak čine osnovu svake organizacije, to su: 1. Misija, ciljevi i zadaci; 2. Struktura; 3. Ljudski resursi; 4. Procesi; 5. Menadžment.

Prema Voich-u i Wren-u pre stupanja ljudi u organizaciju treba postojati: "Misija u okviru koje će organizacija delovati, a koja bi ljude privlačila; kao i cilj koji treba ostvariti, a za koji će se ljudi opredeliti i prepoznati ga kao zajednički". Odnosno organizacija mora poslužiti kao sredstvo pomoću kojeg je moguće ostvariti ciljeve organizacije kao i ciljeve pojedinaca u okviru zajedničkih ciljeva.

Govoreći o kriterijumima za pristupanje organizacijama, neki istraživači izdvajaju četiri najčešća uzroka: potreba za obavljanjem delatnosti na zajednički način; isti položaj u društvu, zajedničko društvene poreklo; potreba za zadovoljenjem nekih zajedničkih interesa, društvena integracija, ostvarenje potreba za fizičkim vežbanjem (treniranjem).


Sportska organizacija, bez obzira na tip (oblik) i definisanost sopstvenih ciljeva i misijie, htela to ili ne, predstavlja i javni društveni interes, zbog toga što po svojoj definiciji zadovoljava opšte društvene i pojedinačne ljudske potrebe, čime proizvodi snažan socijalni efekat.

Upravo zbog toga, ukoliko želi da bude uspešna sportska organizacija mora imati aktivan i kreativan menadžment, koji će od saradnika zahtevati stalno usavršavanje svojih sposobnosti i marljiv rad, kako bi daljim razvojem  ljudskih, materijalnih i finansijskih resursa, specifikacijom i evaluacijom ciljeva pronašli put ka lakšem i efikasnijem ostvarivanju svojih ciljeva.




Literatura:
Osnovi sportske organizacije - Milan Tomić
Managing sport organizations - Rubén Acosta Hernández
Sportski menadžment - Aleksandar Raič, Nebojša Maksimović
Sportska organizacija kao sistem menadžment resursa u sportu
Understanding sport organizations - Trevor Slack, Milena M. Parent
Contemporary Sport Management - Paul Mark Pedersen, Janet Parks, Jerome Quarterman, Lucie Thibault
 
Autor: Marko Skorić
Objavljeno: 14.07.2014.


LISTA KOMENTARA
Trenutno nema komentara u sistemu

OSTAVITE VAŠ KOMENTAR
Ime:
Prezime:

Tekst komentara:
POGLEDAJTE JOŠ I...
+ O nama
+ Kontakt
+ Pravna pouka
+ Uslovi korišćenja
+ Postanite saradnik
+ Često postavljana pitanja

POVEZANI TEKSTOVI...
> Odlučivanje u sportskoj organizaciji
> Značaj vizije, misije i ciljeva sportske organ...
> Timski rad u sportskoj organizaciji
> Menadžment sportskog događaja
> Struktura i karakteristike sportske organizacije
 
> Preporučeni tekstovi

AKCIJE
Ako podjednako volite sport i da pišete o njemu, odnosno znate nešto novo i zanimljivo o nekoj sportskoj temi,  a uz to želite da svoje znanje iz oblasti sporta nesebično podelite sa drugima, javite nam se. Čekamo Vas!
Zanimaju Vas informacije o određenoj sportskoj manifestaciji (turniru, prvenstvu, akciji, seminaru, itd.), pogledajte najave aktuelnih sportskih manifestacija u okviru našeg Sportskog kalendara...
Ukoliko vodite neku sportsku organizaciju (savez, klub, asocijaciju i sl.) ili ste organizator neke sportske manifestacije (turnir, akcija, seminar, sl.) i želite da je medijski promovišete, odnosno sa njom upoznate širu javnost, Savremenisport.com može postati Vaš Medijski partner...
Osetite deo atmosvere sa najzanimljivijih već održanih sportskih manifestacija putem slika koje smo zbog Vas zabeležili u okviru Foro galerije...